आशिष पुरी, पोखरा । राष्ट्रिय जनगणना २०७८ मा पहिलो पटक हिमोफिलिया भएका व्यक्तिको गणना हुने भएको छ । कार्तिक २५ देखि मंसिर ९ गतेसम्म सञ्चालन हुने १२ औँ राष्ट्रिय जनगणनामा हिमोफिलिया भएका व्यक्तिको तथ्यांक संकलन हुने भएको हो । सरकारले हिमोफिलिया भएका व्यक्तिहरुलाई अपांगता ऐनभित्र राखेको छ । साथै अपांगता सूचीमा हिमोफिलियालाई दसौं नम्बरमा राखिएको छ ।

हिमोफिलिया सोसाइटी नेपालले राष्ट्रिय जनगणना जारी रहेकाले आफ्नो पहिचान स्पष्ट दिएर जनगणनामा नछुट्न हिमोफिलिकहरुलाई आग्रह गरेको छ । सोसाइटीको गण्डकी प्रदेश समितिले पोखरामा एक अन्तरक्रिया कार्यक्रम आयोजना गरी यस्तो आग्रह गरेको हो ।

नेपालका करिब ३५ सय हिमोफिलिकहरु रहेको अनुमान गरिएपनि सोसाइटीसंग ७५० जनाको मात्र तथ्यांक छ । नेपालमा कति हिमोफिलिक छन् भन्ने स्पष्ट जानकारी राष्ट्रिय जनगणना सार्वजनिक हुने भन्दै यसमा आफ्नो पहिचान नलुकाउन सोसाइटीले आग्रह गरेको हो ।

हेमोफिलिया व्यक्तिको अधिकार अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरुको अधिकार सम्बन्धी ऐनमा स्पष्ट गरिसकेको भन्दै सोसाइटीले हिमोफिलिकको तथ्यांक अनुसार नयाँ रणनीति बनाएर अघि बढ्न खोजेको जनाएको छ ।

छलफलमा सहभागी मानवअधिकार अपांगता निर्देशक समितिका सदस्य उमेश दर्लामीले सोसाइटीमार्फत नेपालका सातवटै प्रदेशमा केयर युनिट सञ्चालनको तयारी गरिरहेको जानकारी दिए । उनले हेमोफिलियाको बाच्न पाउने अधिकार सुनिश्चित गर्न सोसाइटी लागिपरेको बताए ।

सोसाइटीका अग्रज रेशमलाल रानाभाटले आफूहरुको समस्या निकै कारुणिक र पीडादायी भएको बताए । आफूहरुको समस्यामा राज्य र राज्यका निकायहरुले विशेष ध्यान पुर्याउनुपर्नेमा उनले जोड दिए ।

सोसाइटीका केन्द्रीय सदस्य रामकृष्ण बोगटीले २०४९ सालदेखिनै संस्था क्रियाशील रहेर हिमोफिलिकको हक हितमा काम गरिरहेको बताए ।

सोसाइटीका केन्द्रीय सदस्य नीरा कार्कीले आफ्नो अनुभव सुनाउँदै हेमोफिलियाले आफूलाई मात्र अपांग नबनाई सिंगो परिवारलाई नै मानसिक अपांग बनाउने दुखेसो पोखिन् ।

हिमोफिलिया सोसाइटी गण्डकी प्रदेश अध्यक्ष प्रकाश अधिकारीको अध्यक्षतामा भएको कार्यक्रममा प्रदेश सदस्य प्रकाश पौडेल र सचिव श्रीकृष्ण पौडेलले पनि संस्थाको बारेमा चर्चा गरेका थिए ।